Su arıtma cihazları, özellikle ters osmoz (RO) teknolojisi kullanan sistemler, içme suyunu zararlı maddelerden arındırırken belirli miktarda atık su üretir. Bu durum kullanıcıların en çok merak ettiği konulardan biridir:
“Su arıtma cihazında atık su nasıl azaltılır?”
İyi haber şu ki; doğru ekipman, doğru ayarlar ve düzenli bakım ile atık su oranını ciddi şekilde düşürmek mümkündür. Bu yazıda, su arıtma cihazlarında atık su neden oluşur ve nasıl azaltılır sorularına net ve uygulanabilir cevaplar bulacaksınız.
Su Arıtma Cihazlarında Atık Su Neden Oluşur?
Ters osmoz sistemleri, sudaki ağır metalleri, kloru, kireci ve zararlı kimyasalları ayırmak için yarı geçirgen bir membran filtre kullanır. Membran, bu zararlı maddeleri yüzeyinde tutabilmek için bir miktar suyu atık hat üzerinden dışarı atmak zorundadır.
Bu durum tamamen ortadan kaldırılamaz; ancak gereksiz ve aşırı atık su üretimi önlenebilir.
Su Arıtma Cihazında Atık Su Azaltmanın En Etkili Yolları
1. Doğru Flow Restrictor (Atık Kısıtlayıcı) Kullanımı
Flow restrictor (Atık Kısıtlayıcı), atık su hattını kontrol eden küçük ama kritik bir parçadır.
-
Membran kapasitesine uygun olmayan restrictor (kısıtlayıcı) kullanımı
→ Gereksiz su israfına yol açar. -
Örneğin:
-
75 GPD membran → 300 restrictor
-
100 GPD membran → 420 restrictor
-
Membran GPD değeriyle uyumlu restrictor (kısıtlayıcı), atık suyu düşürmenin ilk şartıdır.
2. Şebeke Suyu Basıncını Artırmak
Düşük basınç, RO sistemlerinde atık suyu artıran en büyük sebeplerden biridir.
-
İdeal çalışma basıncı: 4 – 6 bar
-
3 bar altındaki basınçlarda:
-
Cihaz yavaş çalışır
-
Tank geç dolar
-
Atık su miktarı artar
-
Bu noktada booster pompa kullanımı, hem verimi hem de su tasarrufunu ciddi oranda artırır.
3. Permeate Pump (Nüfuz pompası) Kullanımı (En Etkili Yöntem)
Permeate pump, su arıtma cihazlarında elektrik gerektirmeden çalışan, atık suyu enerjiye dönüştüren özel bir pompadır.
Avantajları:
-
Atık su oranını %70–85’e kadar azaltır
-
Depo tankı daha hızlı dolar
-
Membran filtre ömrü uzar
-
Özellikle 8–12 litre tanklı sistemlerde büyük fark yaratır
Atık su azaltma konusunda en etkili çözümlerden biridir.
4. Depo Tankı Hava Basıncını Kontrol Etmek
Yanlış tank hava basıncı, fark edilmeden atık suyu artırabilir.
-
Tank boşken ideal hava basıncı: 0.6 – 0.8 bar / 6.5 - 8 PSİ
-
Fazla hava basıncı:
-
Tankın dolmasını geciktirir
-
Sistem daha uzun süre çalışır
-
Daha fazla atık su üretir
-
Basit bir hava ölçümüyle bu sorun kolayca giderilebilir.
5. Ön Filtrelerin Zamanında Değiştirilmesi
Sediment ve karbon filtreler zamanla tıkanır.
-
Tıkalı filtreler → Düşük giriş basıncına;
-
Düşük basınç → Yüksek atık su oranına sebep olur
Ön filtrelerin 8–12 ayda bir düzenli değiştirilmesi, hem atık suyu azaltır hem de membranı korur.
6. Otomatik Shut-Off Valfin Sağlam Olması
Tank dolduğunda cihazın çalışmasını durduran bu parça arızalıysa:
-
Tank dolu olsa bile
-
Atık su akmaya devam eder
Tank doluyken atık hattından su akıyorsa, bu valfin kontrol edilmesi gerekir.
7. Check-Valf Arızası
Su arıtma cihazlarında atık su miktarının artmasına neden olan, ancak çoğu zaman fark edilmeyen önemli bir etken de check valf (çek valf) arızasıdır. Check valf, arıtılmış suyun geri yönde membrana kaçmasını önleyen tek yönlü bir emniyet parçasıdır.
Bu parça sağlıklı çalışmadığında, su arıtma cihazı olması gerekenden daha uzun süre çalışır ve bu durum doğrudan fazla atık su oluşmasına yol açar.
İdeal Atık Su Oranları
Doğru kurulum ve ekipmanla ulaşılabilecek ortalama oranlar:
-
Standart RO sistem: 1:2 – 1:3
-
Pompalı RO sistem: 1:1 – 1:1.5
-
Pompa + permeate pump: 1:0.8 hatta 1:0.6
Sonuç: Atık Su Kader Değil, Ayar Meselesidir
Su arıtma cihazlarında atık su tamamen sıfırlanamaz; ancak bilinçli kullanım ve doğru ekipman ile hem çevreyi korumak hem de su faturasında tasarruf etmek mümkündür.
Kaliteli bir su arıtma sistemi:
-
Daha az atık üretir
-
Daha hızlı ve verimli çalışır
-
Daha uzun ömürlü filtreler sunar